Bezpłatna cytologia
Bezpłatne badania cytologiczne w województwie lubelskim to okazja, z której może skorzystać każda kobieta w wieku od 25 do 64 lat. Program profilaktyczny Narodowego Funduszu Zdrowia działa po to, by zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka szyjki macicy, jednego z najgroźniejszych nowotworów kobiecych w Polsce. Pomimo szerokiej dostępności badań, w naszym regionie tylko niewielki odsetek uprawnionych pań bierze udział w akcjach profilaktycznych.
Rak szyjki macicy: wyzwanie zdrowotne w regionie
Rak szyjki macicy pozostaje jednym z głównych zagrożeń zdrowia kobiet, a wczesne wykrycie zmian chorobowych praktycznie gwarantuje całkowite wyleczenie. Program Profilaktyki Raka Szyjki Macicy umożliwia bezpłatne badania cytologiczne wszystkim mieszkankom Lubelszczyzny w określonym wieku. Niestety, statystyki pokazują, że jedynie około 13% pań regularnie korzysta z tej możliwości. W niektórych gminach zgłaszalność przekracza 40%, lecz są też miejsca, gdzie ledwo sięga 5%.
Dlaczego warto wykonać cytologię?
Najważniejszym argumentem przemawiającym za regularnymi badaniami jest skuteczność profilaktyki. Wczesna cytologia może wykryć zmiany nowotworowe zanim rozwiną się objawy, co pozwala na szybkie i skuteczne leczenie. Mimo to, około 1400 kobiet w kraju co roku umiera z powodu późno rozpoznanego raka szyjki macicy. Lekarze i specjaliści podkreślają, że badanie powinno być rutyną każdej dorosłej kobiety.
Gdzie i jak wykonać bezpłatne badanie?
Badania cytologiczne w ramach programu można wykonać w wielu lokalnych placówkach. Nie jest potrzebne skierowanie ani wcześniejsze zapisy – wystarczy zgłosić się do poradni ginekologiczno-położniczej lub do gabinetu położnej Podstawowej Opieki Zdrowotnej. Dla zwiększenia dostępności, lista placówek jest regularnie aktualizowana na stronie lubelskiego oddziału NFZ oraz w lokalnych ośrodkach zdrowia.
Nowe możliwości diagnostyki od lipca 2025 roku
Od 1 lipca przyszłego roku program zyskuje nowoczesne narzędzia diagnostyczne. Kobiety w wieku 25-64 lat będą mogły dodatkowo wykonać test na obecność wirusa HPV o wysokim potencjale onkogennym, wraz z identyfikacją jego typu. Test HPV będzie proponowany co 5 lat, a w razie wyniku pozytywnego zostanie przeprowadzona cytologia LBC z tej samej próbki. To szansa na jeszcze skuteczniejszą ochronę przed rakiem szyjki macicy.
Zróżnicowanie zainteresowania – gdzie potrzeba większego wsparcia?
Analizując aktualne dane, widać wyraźne różnice pomiędzy gminami naszego regionu. W powiatach łukowskim i bialskim zgłaszalność przekracza 45%, lecz w gminach takich jak Lubycza Królewska, Sosnówka czy Urszulin jest ona wyjątkowo niska – poniżej 5%. To wyzwanie dla lokalnych instytucji i społeczności, które mogą wspólnie zadbać o lepszą edukację i dostęp do badań.
Profilaktyka to pewność na przyszłość
Regularna cytologia i korzystanie z nowych metod wykrywania wirusa HPV dają realną szansę na uniknięcie groźnych powikłań. Lubelskie ośrodki zdrowia są gotowe przyjąć każdą pacjentkę objętą programem. Nie odkładaj tej decyzji na później – badanie jest szybkie, bezpłatne i może uratować życie.
Źródło: Urząd Miasta Zamość
